در هنگام بارداری در صورت ابتلا مادر به عفونت˓عفونت می تواند از مادر به جنین انتقال یابد.تشخیص زود هنگام و درمان عفونت در سلامت نوزاد اهمیت بسزایی دارد.به همین دلیل آزمایش های غربالگری را که در دوران بارداری یا قبل بارداری به منظور وجود یا عدم وجود عفونت انجام میشوند بسیار مورد توجه قرار گرفته است و این امکان را می دهد که از وجود ناهنجاری های احتمالی در جنین آگاه شد.

یکی از غربالگری های کاربردی که در دوران بارداری یا قبل بارداری انجام می شود تحت عنوان TORCH  است که مخفف ۴ عامل عفونی

RUBELLA

TOXOPLASMA

(HSV)HERPES SIMPLEX

(CMV)CYTOMEGALOVIRUS-

است که در صورت ابتلا مادر به این بیماری ها می توانند از طریق جفت عبور کرده و به نوزاد منتقل شوند و یکسری ناهنجاری های مادرزادی ایجاد  کنند.

)Toxoplasma gondiiتوکسوپلاسما گوندی(: توکسوپلاسما یکی از انواع تک یاخته ها است که در گروه انگل ها قرار دارد. تغذیه از فرآورده های حیوانی آلوده نقش بزرگی در انتقال توکسوپلاسما دارند در حالی که نگهداری از حیوانات خانگی مانند سگ و گربه و تماس با این حیوانات خطری  برای انسان ها ندارند مگر در موقعیت هایی استثنائی مانند آلوده شدن به وسیله حیواناتی که توکسوپلاسموزیس حاد دارند. توکسوپلاسموزیس معمولا یک عفونت بدون علامت در افراد است اما در دوران بارداری در زنان مبتلا ممکن است باعث سقط جنین˓مرده زایی و ناهنجاری های داخل رحمی در جنین شود.

) Rubella روبلا(: ویروس  Rubella عامل بیماری سرخجه است از طریق تنفس از فرد آلوده منتقل می گردد. در زنان باردار به دلیل قدرت انتقال این ویروس از طریق جفت می تواند به نوزاد انتقال یابد. عفونت با ویروس روبلا می تواند باعث آسیب هایی از جمله اختلالات شنوایی- آب مروارید-نقص در قلب جنین شود که در مجموع به عنوان سندروم سرخجه مادرزادی شناخته می شود.

)Cytomegalo virusسایتومگالو ویروس(  این ویروس درصد زیادی از انسان ها را در طول زندگی آلوده می سازد و پس از بهبودی در تعدادی از گلبول های سفید به صورت نهفته باقی می ماند. در زنان باردار عفونت اولیه با سایتومگالو ویروس)  (CMVدردوران بارداری دارای بالاترین خطر انتقال داخل رحمی است که می تواند منجر به آسیب شدید به جنین مانند تاخیر در رشد-میکروسفالی و کلسیفیکاسیون داخل مغزی و ناهنجاری های خونی گردد.

)Herpes Simplexهرپس سیمپلکس(:شایع ترین ویروس مقاربتی در سراسر جهان است. هرپس عامل دو بیماری تبخال تناسلی و دهانی در افراد می باشد. هرپس سیمپلکس HSV  به دو دسته HSV-1 و HSV-2 طبقه بندی می شودHSV-1 در دوران کودکی از طریق تماس غیر جنسی منتقل می شود.HSV-2 از طریق جنسی منتقل می شود و عامل اصلی تبخال تناسلی است. عفونت های HSV در نوزادان توسط HSV-2  ایجاد می شود. شایع ترین راه انتقال به نوزاد تماس با ضایعات تبخال در کانال زایمان در حین زایمان است. عفونت با HSV  ممکن است باعث سقط خود به خود و تاخیر در رشد یا ناهنجاری های مادرزادی شود.

ایدز: ایدز به معنی سندروم نقص ایمنی اکتسابی است این بیماری توسط ویروسی به نام HIVمنتقل می شود آزمایش HIV  به یک تست روتین در دوران بارداری و قبل بارداری تبدیل شده است.اگر یک زن باردار مبتلا به ایدز باشد امکان انتقال داخل رحمی ویروس ایدز به جنین در طی حاملگی وجود دارد ولی به طور عمده انتقال داخل رحمی ویروس ایدز به جنین در طی حاملگی وجود دارد ولی به طور عمده انتقال در هنگام تولد صورت می گیرد. همچنین هنگام تغذیه نوزاد از شیر مادر آلوده امکان انتقال ویروس به نوزاد وجود دارد.

سوزاک: نوعی بیماری مقاربتی است که عامل آن باکتری نایسریا گونوره آ است که از طریق رابطه جنسی گسترش پیدا می کند. در صورت ابتلا مادر به سوزاک می توان به عوارضی مانند زایمان زودرس- سقط جنین بر اثر سوزاک اشاره کرد. در صورت ابتلا مادر به سوزاک به دلیل تماس نوزاد با ترشحات عفونی احتمال اینکه نوزاد به سوزاک مبتلا شود وجود دارد.علائم سوزاک چند روز پس از  ایمان در جنین ظاهر می شود شامل عفونت های پوستی-عفونت های تنفسی -عفونت های مجاری ادراری و واژن و التهاب ملتحمه و صلبیه چشم است.

کلامیدیا تراکوماتیس: عامل تراخم یکی از شایع ترین عفونت ها در سراسر جهان است که می تواند از طریق دستگاه تناسلی-دهان یا مقعد منتقل شود بررسی عفونت با کلامیدیا یک عفونت باکتریایی است.در زنان باردار از نظر عفونت مایع آمنیوتیک-زایمان زودرس اهمیت دارد که آگاهی زود هنگام می تواند از خطرات احتمالی جلوگیری کند.همچنین ابتلا به عفونت کلامیدیا می تواند در حین زایمان از مادر به جنین منتقل شود.

سفلیس: نوعی بیماری مقاربتی است که عامل آن باکتری  تریپانما پالیدوم (Treponema pallidum) است. اگر مادری مبتلا به سفلیس باشد میتواند از طریق جفت به جنین انتقال یابد. بیماری سفلیس روی تکامل گوش-چشم-کبد-مغز استخوان-پوست-استخوان ها و قلب جنین میتواند اثر بگذارد.بیماری سفلیس احتمال بارداری با جنین مرده را افزایش می دهد همچنین باعث زایمان زود رس-وزن کم هنگام تولد عفونت مادر زادی سفلیس یا مرگ نوزاد می شود.

عفونت با استرپتوکوک گروه B در بارداری:

در زنان بارداری که باکتری استرپتوکوک گروه B که یک باکتری گرم مثبتی است در واژن آن ها کلونیزه شده با خطر انتقال این باکتری به نوزاد خود در هنگام زایمان رو به رو هستند از عوارض ابتلا زنان باردار به این باکتری می توان به زایمان قبل از هفته 37 بارداری همراه با پارگی کیسه آب یا بدون پارگی کیسه آب- وجود تب بالای 38 درجه سانتی گراد اشاره کرد.

هپاتیت  B و C :

غربالگری از نظر هپاتیت BوC  در دوران قبل  بارداری یا در دوران بارداری از این نظر اهمیت دارد که امکان انتقال هپاتیت B و C  از مادر به نوزاد در هنگام زایمان وجود دارد.مادرمبتلا به هپاتیت Bو C میتواند به نوزاد خود شیر دهند.اما در مادرانی که مبتلا به هپاتیت C هستند و نوک سینه آن ها دچار ترک خوردگی است باید شیر دهی را متوقف کنند زیرا هپاتیت میتواند C  به نوزاد منتقل شود.

عفونت ادراری در زنان باردار:

در بانوان باردار به دلیل تغییراتی که در بدن شان رخ می دهد بیشتر مستعد عفونت ادراری هستند از عوارض عفونت ادراری می توان به زایمان زود رس-وزن پایین نوزاد اشاره کرد اگر درمان سریع شروع نشود در موارد نادر موجب سپسیس (عفونت خون)شود.

تهیه شده در واحد آموزش و توسعه آزمایشگاه حیات